PROF. DR. KARAKAŞ “TÜKETİM KÜLTÜRÜ VE İHTİYAÇLARIN YABANCILAŞMASI”NI ANLATTI

Afyon Kocatepe Üniversitesi (AKÜ) Rektör Yardımcısı ve Fen Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Mehmet Karakaş Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) tarafından düzenlenen “Tüketim Kültürü ve İhtiyaçların Yabancılaşması” konferansına konuşmacı olarak katıldı.

Anadolu Üniversitesinde gerçekleşen konferansa AKÜ Rektör Yardımcısı ve Fen Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Mehmet Karakaş, TÜBA Başkan Yardımcısı Prof. Dr.  Ahmet Nuri Yurdusev ve Anadolu Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Savaş Koparal ile öğrenciler katıldı.

Tüketim ve kültürün ikiz kardeş gibi olduğunu söyleyen Karakaş, “Geleneksel zamanda tüketim, temel ihtiyaçları karşılama işlevi görürken; modern zamanda ise üretim-tüketim ilişkilerinin toplumsal yaşam üzerindeki etkisi ve kazanmış olduğu yeni anlamlar değerlendiriliyor” dedi. Karakaş, “Modern ötesi zamanlar diye tabir edilen günümüzde ise tüketimin, arzular ve istekler doğrultusunda ihtiyaçların arzu ve isteklere dönüşerek bir tüketme biçimine dönüşmesi gibi farklı anlamlar kazandığını görüyoruz” diye konuştu.

Tüketim nesneleri yaşam amacı haline geldi

Tüketimin toplumsal yaşamda etkili olmaya başlayınca sosyal yaşam üzerinde de belirleyici olan bir kültürel iklimin oluştuğunu ifade eden Karakaş, “Bu yeni iklim ortamında tüketim nesneleri yaşamın amacı haline geldi ve hayatın anlamı tüketimin yeniden üretimi mantığı üzerinde şekillendi. Günümüzde de bu durum günlük hayatımızda yaşanıyor. Tükettiğimiz şeyleri yeniden üretip tekrar tüketime sunabiliyoruz. Bu süreçler çok kısa sürede gerçekleşiyor” ifadelerini kullandı. Tüketimin gerçekleştiği anda duyulan tatminin, kısa zaman içerisinde yerini tatminsizliğe bıraktığını söyleyen Karakaş, sözlerine şöyle devam etti:

“Tekrar tüketim ihtiyacı ortaya çıkmasıyla beraber, bu mekanizma hem metaların üretimi hem de zihinsel anlamda tüketimin yeniden üretimi dediğimiz süreç şeklinde işliyor. Bu tüketim kültürü kavramı da bize tüketim ideolojisi kavramını sunuyor. İsraf etmeme ve cimri davranmama kavramları arasında benimsenecek bir ölçü ve değerler sistemi, tüketim kültürünün insan için kurmuş olduğu tuzaklarını ve bağımlılıklarını bozabilecek en önemli imkânlardan biridir. Bilinçli bir yaşamın öznelerine dönüşmek için bize düşen görev çaba sarf etmek ve irade ortaya koymaktır.”

Konferans, soru-cevap ile sona erdi.